Ẩn dưới lớp bùn cát của vùng biển các tỉnh miền Trung, sò biên mai được người dân ví như “lộc trời” nhờ giá trị kinh tế cao và vị ngon đặc trưng.
Sò biên mai còn gọi là sò biên mai hay sò bắp chuối là loài thân mềm hai mảnh vỏ, thường sinh sống dưới đáy biển vùng nước cát pha bùn. Chúng có kích thước to bằng mu bàn tay, hình tam giác, vỏ ghép từ hai mảnh, bên trong chứa thịt. Tuy nhiên, thịt thân nhão và không ngon, phần quý giá duy nhất là cồi sò, hai lớp cơ nối liền hai mảnh vỏ, màu trắng, to bằng ngón tay cái, hình tròn như đồng xu, vị ngọt và dai.
Loài sò này có vỏ màu nâu sẫm, hình tam giác, kích thước to bằng mu bàn tay người lớn.
Cồi sò biên mai có thể chế biến thành nhiều món như hấp tỏi, xào nấm, nướng muối ớt, nướng chao hay nhúng lẩu. Đặc biệt, món cồi biên mai nướng được ưa chuộng: cồi được rửa sạch, cắt khoanh tròn, ướp muối ớt, xâu lại rồi nướng trên bếp than lửa nhỏ cho chín đều. Khi ăn, chấm cùng chao, cuốn rau húng, diếp cá, xà lách, chuối chát, dưa leo và khóm, hương vị ngọt dai của cồi kết hợp với gia vị tạo nên món đặc sản hấp dẫn.
Hiện nay, sò biên mai được bán tại các chợ hải sản hoặc trên mạng với giá khoảng 80.000 đồng/kg, trong khi cồi sò biên mai cao cấp lên tới 300.000 đồng/kg. Người bán cho biết, cồi ngon có màu sắc tươi, mùi thơm đặc trưng, và chỉ loại này mới đem lại hương vị đúng chuẩn đặc sản.
Cồi sò biên mai làm thành nhiều món ăn ngon và lạ miệng
Ở nước ta, sò biên mai xuất hiện nhiều ở các tỉnh như: Hà Tĩnh, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Cà Mau…
Theo ngư dân địa phương, mùa sò biên mai thường bắt đầu từ tháng 6 đến tháng 9 hằng năm. Từ rạng sáng khoảng 3 giờ, các thuyền đã rẽ sóng ra khơi, đến chiều muộn lại cập bến với khoang thuyền nặng trĩu.
Sò biên mai thường sống ở độ sâu khoảng 10 mét, cách bờ 5-7 hải lý. Cách khai thác khá đơn giản: thả lưới quây, đợi vài giờ rồi kéo lên, hoặc có người trực tiếp lặn xuống bắt. Bình quân mỗi thuyền có thể thu được từ 2-8 tạ sò mỗi ngày, cá biệt có chuyến đạt đến 6-7 tạ.
Ngay sau khi thuyền cập bến, người dân và lái buôn lại tất bật sơ chế: tách vỏ, lọc bỏ phần thịt nhão, rửa sạch cồi sò rồi mang đi tiêu thụ.
Mùa sò biên mai thường bắt đầu từ tháng 6 đến tháng 9 hằng năm
Anh Ngọc (ở Hà Tĩnh) cho hay: "Sò biên mai biển có giá trị nhất là hai lớp cồi bên trong, mà dân địa phương thường trìu mến gọi là “điệp nữ” hay “ngọc nữ”. So với sò huyết, cồi sò biên mai to hơn hẳn, bằng đồng xu, lớp thịt dày tới nửa lóng tay – khiến món ăn từ cồi trở nên thơm ngon, ngọt dai. Nhờ đặc điểm này, cồi sò biên mai có thể chế biến thành nhiều món đặc sản hấp dẫn, được các nhà hàng ưa chuộng và còn có giá trị xuất khẩu".
Theo anh Ngọc, đến mùa sò biên mai, người dân địa phương lại mang theo dụng cụ ra biển từ rạng sáng, vừa thu hoạch vừa lọc cồi ngay tại bãi. Không khí lao động nhộn nhịp, tiếng sóng vỗ và ánh đèn pin loang trên mặt biển khiến cảnh biển thêm phần sống động