Dưới đây là một số bệnh nghề nghiệp các thầy cô có nguy cơ mắc phải, cũng như cách phòng tránh những căn bệnh này:
Bệnh viêm họng, viêm thanh quản
Đối với các thầy cô giáo, công việc sẽ gắn liền với việc giảng bài, vì thế đây là bệnh thường gặp nhất mà ai cũng mắc phải, thậm chí có thể gây biến chứng. Theo một nghiên cứu mới nhất, giáo viên là những người nói nhiều nhất trong một ngày chỉ sau những trẻ ở độ tuổi 3-4 tuổi, tính trên một đời người thì giáo viên sẽ là những nói (truyền đạt) bằng ngôn ngữ nhiều nhất.
Nghiên cứu này cũng chỉ ra rằng, với những người giọng nói trầm thì việc vận động hai dây thanh quản là sẽ cao hơn vì thế nguy cơ mắc bệnh cao hơn. Việc nói liên tục và nói nhiều khiến việc đau rát họng trở nên phổ biến, lâu ngày có thể biến chứng thành viêm họng mãn tính.
Viêm họng và viêm thanh quản là tình trạng sức khỏe các giáo viên thường gặp nhất. Ảnh minh họa.
Đáng nói, những thầy cô công tác ở vùng nông thôn, nơi khó khăn khi công nghệ chưa được áp dụng phổ biến, việc sử dụng máy trợ giảng chưa được áp dụng rộng rãi càng làm tăng nguy cơ mắc những bệnh này. Vì thế, để phòng bệnh, nhà trường hoặc giáo viên cần phải áp dụng các thiết bị hiện đại vào nhằm giúp trợ giảng, hạn chế việc phải nói to, ảnh hưởng đến viêm họng, viêm thanh quản. Ngoài ra, các thầy cô chủ động chăm sóc sức khỏe bằng cách xúc miệng nước muối vào buổi sáng, có thể ngâm thêm chanh muối, uống nước ấm, hạn chế ăn uống đồ lạnh.
Bệnh về đường hô hấp
Hiện nay, dù các thiết bị đã được áp dụng trong giảng dạy như máy chiếu, tivi, nhưng với giáo viên không thể tránh được việc tiếp xúc với bụi phấn, nhất là giáo viên tiểu học hoặc nơi chưa có điều kiện mua sắm thiết bị. Đáng nói, việc hít phải bụi phấn không gây tình trạng cấp tính (trừ một số người dị ứng), mà bụi này sẽ tích tụ làm cho giáo viên rất dễ mắc các bệnh viêm xoang, hen suyễn, viêm phế quản… nhiều bệnh chuyển sang giai đoạn mãn tính rất khó chữa trị, thậm chí là không thể tiếp tục đứng lớp giảng bài.
Đặc biệt, việc hít phải bụi phấn quá thường xuyên còn dễ gây nên tình trạng lao phổi, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính... đây đều là những căn bệnh cần phải điều trị dài ngày, tốn kém chi phí. Để phòng bệnh, trước hết cần cần vệ sinh phòng học sạch bụi, thoáng mát, nhất là việc vệ sinh bảng. Cần làm sạch mũi, họng bằng nước muối sinh lý 0,9% vào sáng và tối trước khi ngủ. Nâng cao thể lực bằng ăn uống thức ăn giàu đạm để tạo máu, tạo kháng thể như: cá, thịt, trứng, sữa, rau xanh, trái cây.
Việc tiếp xúc thường xuyên với bụi phấn dễ khiến giáo viên mắc các bệnh về đường hô hấp. Ảnh minh họa.
Các bệnh lý về xương khớp
Đây cũng là bệnh lý nghề nghiệp các giáo viên có thể mắc phải, dù là giáo viên nam hay nữ. Trong đó, các nữ giáo viên có nguy cơ cao hơn do phải trải qua thời kỳ sinh con. Ngoài xương khớp việc phải đứng giảng nhiều giờ cũng khiến cho tình trạng suy giãn tĩnh mạch chi dưới xảy ra phổ biến hơn với giáo viên nữ. Các giáo viên từ tuổi 35 trở đi sẽ thường gặp phải tình trạng đau mỏi vai gáy, đặc biệt là bệnh thoái hóa đốt sống cổ. Nguyên nhân là do ngồi lâu chấm bài, soạn bài giảng hoặc giảng dạy online trên máy tính nhiều giờ.
Để giúp cho cơ thể bớt mệt mỏi, đau nhức xương khớp, các chuyên gia khuyến cáo, các giáo viên khi lên lớp nên đi giày đế bằng, chọn loại êm, nâng nhẹ bàn chân, khi đứng hoặc khi di chuyển sẽ ít đau nhức các khớp. Khi giảng bài, nên ngồi xuống ghế để giảm bớt sức chịu đựng của đôi chân, hoặc đi lại thật nhẹ nhàng, thả lỏng cơ thể. Nên có chế độ ăn khoa học, hợp lý, bổ sung các thực phẩm giàu canxi để giúp xương khắc khỏe, ít bị đau nhức hơn.
Căng thẳng, stress
Một trong những bệnh nghề nghiệp không thể không nói đến đó là chứng suy nhược thần kinh và stress ở nhiều giáo viên. Đây là một trong những căn bệnh rất nguy hiểm, nhưng diễn ra âm thầm, khi phát hiện thường đã ở trạng thái trầm cảm hoặc rối loạn lo âu. Nguyên nhân dẫn tới tình trạng này là do giáo viên là nghề phải lao động trí óc liên tục, suy nghĩ thường xuyên. Đôi khi gặp những áp lực từ chính đồng nghiệp, học sinh nhất là những thành tích thi đua không đạt như mong muốn.
Áp lực công việc, thi đua khiến không ít giáo viên bị căng thẳng, stress. Ảnh minh họa.
Tất cả những điều này khiến không ít giáo viên dễ mắc phải chứng suy nhược thần kinh, tâm thần và tai biến mạch máu não. Để phòng bệnh, khi tinh thần căng thẳng, nên bước ra hành lang lớp học, hít – thở thật sâu để cơ thể nhận được nhiều oxy, đó là liều thuốc bổ cho não, giúp não minh mẫn và tinh thần sảng khoái. Ngoài ra, có thể tạo không khí vui tươi, phấn khởi trong lớp học bằng cách tổ chức trò chơi, ca hát sẽ giảm căng thẳng. Đặc biệt, nên bố trí thời gian lên lớp, soạn bài để cơ thể được nghỉ ngơi phục hồi sức khỏe và ngủ ít nhất 8 tiếng/ngày.
Bệnh về mắt
Ngoài các bệnh về hô hấp, xương khớp hay căng thẳng, stress thì mắt cũng là cơ quan bị ảnh hưởng, bởi giáo viên thường xuyên chấm bài, soạn giáo trình, tiếp xúc bụi phấn, đôi mắt của giáo viên khá nhạy cảm. Từ đó dễ dẫn đến suy giảm thị lực hoặc gặp các vấn đề liên quan đến mắt. Mắt sẽ dễ mỏi, khô và mờ đi, tăng khả năng bị cận thị hoặc loạn thị.
Để phòng bệnh, các thầy cô nên có thời gian để đôi mắt nghỉ ngơi, massage nhẹ nhàng và bổ sung dưỡng chất phù hợp. Đặc biệt, nên đi khám mắt định kỳ để sớm phát hiện những bất thường, từ đó có sự can thiệp kịp thời. Trong khi soạn giáo án, giảng bài online hay dùng thiết bị, nên áp dụng quy tắc 20-20-20 để bảo vệ mắt. Có nghĩa là làm việc 20 phút, cho mắt nghỉ ít nhất 20 giây và nhìn xa vào một vật thể 20 feet (6 mét).